چهره منجی در جنگ روایت‌ها

سینما و رسانه می‌توانند به ابزار تحریف منجی تبدیل شوند؛ همان‌گونه که هالیوود چهره امام مهدی (عج) را با عناصر خشونت‌بار، بی‌ثبات، تروریستی و بی‌اعتماد تزئین کرده است. اگر همین ابزار در اختیار نخبگان فرهنگی و هنرمندان مؤمن قرار گیرد، می‌تواند بستری برای تقویت ایمان، امید و بازنمایی حقیقی گفتمان انتظار باشد.

کد خبر: ۱۸۵۶۰

سه‌شنبه ۰۱ مهر ۱۴۰۴ / 01 July 1404

پایگاه خبری تحلیلی فرقه نیوز: در این میان، رسانه‌های هالیوودی و جریان‌های سینمایی وابسته به سیاست‌های سلطه‌طلبانه غرب، به‌ویژه آمریکا، در پروژه‌ای هدفمند، دست به تحریف چهره منجی الهی در اسلام، یعنی حضرت مهدی(عج)، زده‌اند.

۱. سینمای آخرالزمانی و پروژه‌ی «دشمن‌سازی» از منجی

بررسی محتوای آثار برجسته‌ای مانند فیلم «Dune»(۲۰۲۱) یا سریال «Messiah« (نتفلیکس) نشان می‌دهد که مفاهیم منجی‌گرایی اسلامی با ویژگی‌هایی چون خشونت، اغتشاش، افراط‌گرایی و قدرت‌طلبی به تصویر کشیده می‌شود. در «Messiah»، فردی با ظاهر شرقی و مذهبی، ادعای منجی‌گری دارد اما در نهایت شبهه‌برانگیز و بی‌ثبات جلوه داده می‌شود. یا در «Dune»، شخصیتی که با عنوان «مهدی» معرفی می‌شود، نماینده جریانی است که با شورش و غلبه خون‌بار همراه است [1].

این بازنمایی‌ها نه‌فقط به تحریف مفهوم مهدی (عج) در ذهن مخاطبان غربی می‌انجامد، بلکه برای مسلمانان، به‌ویژه شیعیان، نیز نوعی تردید و شبهه در مورد منجی واقعی ایجاد می‌کند. پژوهشی با عنوان «نقش فیلم‌های هالیوودی در مشروعیت‌بخشی به نگاه ضدمنجی» تأکید دارد که این آثار، به‌طور سیستماتیک، آرمان نجات و انتظار را در گفتمان دینی تضعیف می‌کنند [2].

در تحقیق تطبیقی منتشرشده در سال ۲۰۲۳ نیز، شباهت‌سازی هدفمند میان شخصیت مهدی در فیلم Dune و آموزه‌های شیعی درباره امام زمان (عج) بررسی شده و نتیجه‌گیری شده که این مشابهت‌ها، برخلاف ظاهرشان، صرفاً ابزاری برای مشوش‌کردن تصویر مهدی موعود در افکار عمومی‌اند [3].

۲. ناتوانی رسانه‌های غربی در خاموش‌کردن امید به ظهور

با وجود همه این تلاش‌ها، آمارها نشان می‌دهند که مردم ایران همچنان با نگاهی امیدوارانه، منتظر ظهور منجی هستند. در این باره آمارهای متعدد و متنوعی وجود دارد که بخشی از آنها جهت تحلیل و بررسی ارائه می‌شود:

در مقاله‌ پژوهشی در نشریه «David Publisher» نیز آمده است که حدود ۹۵٪ ایرانیان باور به ظهور امام زمان را حفظ کرده‌اند، حتی اگر شیوه دینداری آنان نسبت به دهه‌های پیش تغییر کرده باشد [4].

بر پایه داده‌های «Pew Research Center» و پیمایش جهانی ارزش‌ها (WVS)، بیش از ۷۸٪ مردم ایران به خدا باور دارند و اعمال مذهبی مانند نماز را به‌طور منظم انجام می‌دهند [6][5].

این واقعیت آماری نشان می‌دهد که پروژه رسانه‌ای دشمن، هرچند پرحجم و متنوع است، اما در نفی بنیادهای عمیق مهدویت در وجدان عمومی جامعه ایران ناکام بوده است.

۳. تحریف یا تقویت؟ دو مسیر در برابر رسانه‌ها

از یک‌سو، سینما و رسانه می‌توانند به ابزار تحریف منجی تبدیل شوند؛ همان‌گونه که هالیوود چهره امام مهدی (عج) را با عناصر خشونت‌بار، بی‌ثبات، تروریستی و بی‌اعتماد تزئین کرده است. از سوی دیگر، اگر همین ابزار در اختیار نخبگان فرهنگی و هنرمندان مؤمن قرار گیرد، می‌تواند بستری برای تقویت ایمان، امید و بازنمایی حقیقی گفتمان انتظار باشد.

پیشنهاد می‌شود:

تولیدات رسانه‌ای مانند انیمیشن، مستند و سینمای روایی درباره سیره امام زمان(عج) با روایت‌های دقیق، حکیمانه و امیدبخش انجام گیرد.

پویش‌های رسانه‌ای جهت پاسخ‌گویی نقادانه به فیلم‌های ضد مهدویت طراحی شود.

استفاده از آمارهای معتبر برای نمایش زنده‌بودن ایمان به ظهور در ایران، در کنار این تولیدات رسانه‌ای انجام شود.

سازمان‌های فرهنگی رسمی و مردمی، همچون مراکز حوزه علمیه، دفتر تبلیغات، سازمان اوج و باشگاه‌های نوجوان، با نهادهایی مانند صداوسیما و رسانه‌های مجازی، شبکه‌ای برای مقابله روشمند با تحریف چهره منجی شکل دهند.

۴. نتیجه‌گیری: امید زنده است

اگرچه پروژه رسانه‌ای غرب با قدرت تصویرسازی بی‌نظیر خود در حال تخریب مفاهیم عمیق مهدوی است، اما حقیقتی بنیادین باقی می‌ماند: شوق به ظهور هنوز زنده است و این شور، پنهان یا عمومی، موتور محرک ایمان اجتماعی ایرانیان است. از نیمه شعبان گرفته تا ادبیات کودک، از مدارس تا شبکه‌های اجتماعی، ظرفیت بازنمایی چهره حقیقی امام مهدی (عج) وجود دارد.

مسئله امروز، نه فقط نقد رسانه دشمن، بلکه طراحی الگویی فرهنگی برای بازسازی امید حقیقی به ظهور و استفاده از ابزارهای نوین برای رساندن پیام عدالت‌خواهی و نجات است.

منابع:

1.     iFilmTV. «Hollywood depicts false image of Imam Mahdi». 🔗 https://en.ifilmtv.ir/News/Content/34139

2.     ResearchGate. “The Role of Hollywood Movies in Legitimizing the Anti‑Savior View”. 🔗 https://www.researchgate.net/publication/389920068

3.     ResearchGate. “A comparative analysis between The Mahdi from Dune (2021) and Imam Mahdi…”. 🔗 https://www.researchgate.net/publication/370790608

4.     DavidPublisher. “State, Communal, and Individual Identities in Iran”. 🔗 https://www.davidpublisher.com/Public/uploads/Contribute/6639918ba2d34.pdf

5.     Pew Research Center. “Religion in Iran”. 🔗 https://www.pewresearch.org/

6.     World Values Survey. 🔗 https://en.wikipedia.org/wiki/Religion_in_Iran